5 
temu, tłum oklaskiwał nietylko muzykę futurystów Pratella, Mortari, Nussio, 
ale, rzecz bardziej zastanawiająca, trzy sztuki mistrza Ant. Russolo na śpiew, 
fortepian i trzy „intonarumori". 
Inton&rumori, wynalezione przez Luigi Russolo i zbudowane przez 
niego wspólnie z Ugo Piattim, oklaskiwana były przez muzyków i krytykę 
w Teatrze des Champs Elysees w Paryżu (3 koncerty w czerwcu 1921 r.). 
„Jakimże błędem byłoby, naprawdę—jak to zrobili niektórzy a priori— 
wyłączyć z muzyki intonarumori futurystyczne! Jestem pewien, że instru 
menty te będą miały poważną rolę do spełnienia w orkiestrze nowoczesnej, 
której skład nie jest przecież napewno ostateczny. W XVII wieku, ileż no 
wych instrumentów stworzono, które przy swojem pojawieniu się, wywo 
ływały oburzenie! 
Zrozumiał to Maurycy Kavel, który prosił o zademonstrowanie sobie 
niektórych z tych instrumentów, i wyraził chęć użycia ich w jednej ze 
swoich przyszłych oper“. Montboran (Comoedia, Paryż, 19 czerwca 1921). 
„Teoretycznie, różnica między szmerem a dźwiękiem jest następująca: 
dźwięk jest rytmiczną wibracją elastycznego ciała; właściwością jego jest, 
iż cały czas jest jednakowy, wibracja jego jest równa i przynosi uchu wciąż 
tę samą nutę. Struna odpowiedniej długości, naciśnięta, da niezmiennie 435 
wibracji na sekundę i daje la normalne. 
Dotychczas wszystko zdaje się bardzo proste. Ale instrumenty Russolo 
nie odpowiadają tej definicji. Wydaje się naprawdę, że kilka z pośród nich, 
conajmniej, pozwala nam słyszeć regularne wibracje i prawdziwe dźwięki. 
A oto, co mówi sam wynalazca. „Na moich intonarumorach można wyko 
nywać melodje djatoniczne i chromatyczne, we wszystkich możliwych to 
nacjach i wszystkich rytmach". 
Ale w takim razie nie może już być mowy o szmerach, ale o praw 
dziwych dźwiękach muzycznych. W rzeczywistości, p. Russolo wynalazł 
nowe dźwięki, co przenosi zegadnienie w inny punkt widzenia. Tylko przez 
Konwencję, zaliczył to między szmery. Wyszedł zresztą podobno z empiry- 
ki: szmery współczesnego życia w wielkiem mieście, a zadaniem jego było 
uporządkować je i wprowadzić do muzyki. W ten sposób udało mu się 
stworzyć nowe instrumenty orkiestry, które mogą się mniej lub więcej po 
dobać, które mogą być nowością, ale które nie robią rewolucji. Są tam 
instrumenty, których głos jest tak słodki, że dźwięk ich trudno uchwycić. 
Ale i w tych, nierówność, podstawa szmeru, nie egzystuje. Mogłyby one 
być użyte w orkiestrze aby wywołać to drżenie, które jest podstawą tre- 
molanda w pianissimie instrumentów smyczkowych, a które, samo przez się 
ledwo dosłyszalne, ożywia wszelkie muzyczne pejzaże". 
(1’Opinion, Paryż 25 czerwca 1921). Henry Bidon. 
W teatrze prozy sukces „Sześciu postaci scenicznych w poszukiwaniu 
autora" Pirandella, wskazuje, jak publiczność entuzjastycznie przyjmuje fu 
turyzm teatralny w jego łagodnych przejawach, a odwraca się coraz bardziej 
od teatru passeistycznego, historycznego, psychologicznego i analitycznego. 
W roku 1911 Emil Settimelli i ja opracowaliśmy projekt rewolucji 
w teatrze Nasze idee, przeciwstawiając się całkowicie ideom pannjącym 
na wszystkich scenach Włoch i Zachodu, dążyły do zburzenia wszystkich 
kanonów i reguł, by osiągnąć nareszcie teatr wolny, szeroko otwarty dla 
wszystkich swobód umysłu. 
Ten właśnie teatr futurystyczny Settimelli, Cangiulla, Maria Carli, Buz- 
zi, Folgore, Pratelli etc., demonstrowany w Paryżu, Warszawie, Genewie, 
Pradze i we Włoszech przez liczne trupy dramatyczne, między któremi wy 
liczę Tumiati, Ninchi, Berti-Masi, Petrolini, Mateldi,— wywołał huragany po 
lemik i zaciekłą opozycję, ale i opanował zarówno twórców jak miłośni 
ków. I to nietylko we Włoszech, ale i w Niemczech, Francji, Rosji 
i Ameryce. 
To odnowienie ma miejsce w Teatrze Syntetycznym, zapomocą de 
strukcji wszelkiej techniki teatralnej i wszelkiego prawdopodobieństwa.
	        

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.